Lydian Dominant Scale
บันไดเสียงลีเดียนดอมินันต์ (หรือบันไดเสียงลีเดียน♭7) คือบันไดเสียงจากโมดลำดับที่สี่ของบันไดเสียงเมโลดิกไมเนอร์ ดังนั้น วิธีจำโครงสร้างคือ ให้คิดว่าโครงสร้างของบันไดเสียงลีเดียนดอมินันต์นั้นเรียงลำดับเหมือนบันไดเสียงเมโลดิกไมเนอร์ที่เริ่มจากโน้ตลำดับที่สี่ (ตามภาพตัวอย่าง) หรือวิธีจำโครงสร้างแบบง่ายๆ อีกวิธีคือ ให้คิดว่าโครงสร้างบันไดเสียงเหมือนบันไดเสียงของคอร์ด Dominant 7 ธรรมดา (บันไดเสียงมิกโซลีเดียน) ที่โน้ตลำดับที่สี่ติดเครื่องหมาย # เหมือนบันไดเสียงลีเดียน (บันไดเสียงมิกโซลีเดียนและบันไดเสียงลีเดียนผสมกัน)
ในดนตรีแจ๊สจะนำบันไดเสียงลีเดียนดอมินันต์มาใช้กับคอร์ด Dominant 7th #11 รวมถึง Dominant 9th, Dominant 13th ที่มีโน้ตเทนชั่น #11 รวมอยู่ด้วย นั่นก็คือ บันไดเสียงลีเดียนดอมินันต์มีลักษณะและโน้ตเทนชั่นที่เหมือนบันไดเสียงมิกโซลีเดียนทั้งหมดยกเว้นโน้ตลำดับที่สี่ โดยมีการเพิ่มโน้ตเทนชั่น #11 เพิ่มอีก 1 ตัว
โครงสร้างแบบระยะช่วงเสียงของบันไดเสียง
โครงสร้างแบบตัวเลขของบันไดเสียง
โครงสร้างจะติดเครื่องหมายชาร์ปที่โน้ตลำดับที่ 4 และเครื่องหมายแฟลตที่โน้ตลำดับที่ 7 เมื่อเทียบกับบันไดเสียงเมเจอร์ หรือติดเฉพาะเครื่องหมายชาร์ปที่โน้ตลำดับที่ 4 เมื่อเทียบกับบันไดเสียงมิกโซลีเดียน
คอร์ดที่สัมพันธ์กับบันไดเสียง
คอร์ด Dominant 7th ที่มีโน้ตเทนชั่น #11 (X7#11)
เกร็ดเพิ่มเติมเมื่อนำไปใช้อิมโพรไวส์
ในบริบทของดนตรีแจ๊สจะนำบันไดเสียงลีเดียนดอมินันต์มาใช้กับคอร์ด Dominant 7th ที่มีโน้ตเทนชั่น 9,#11,13 ประกอบ ดังที่ได้อธิบายไป | จึงสามารถนำมาใช้กับคอร์ด V7th บนทางเดินคอร์ด V-I ได้เช่นกัน เช่นเดียวกับบันไดเสียงในตระกูลที่สัมพันธ์กับคอร์ด 7 อื่นๆ ในบทที่ผ่านมา เพียงแต่บันไดเสียงลีเดียนดอมินันต์มักนิยมนำมาใช้กับทางเดินคอร์ด V-I ที่เกลาเข้าหาคอร์ดประเภทเมเจอร์ (คอร์ดที่โน้ตลำดับที่ 3 ไม่ติดเครื่องหมาย เช่น คอร์ดเมเจอร์ และคอร์ด 7) ในลักษณะที่เป็น Secondary Dominant โดยไม่ใช่ทางเดินคอร์ด V-I หลักของกุญแจเสียง เช่น หากเพลงเป็นกุญแจเสียง C เมเจอร์ ก็จะใช้บันไดเสียงลีเดียนดอมินันต์กับคอร์ด C7 (เป็น Secondary Dominant เกลาเข้าหา FM7), D7 (เป็น Secondary Dominant เกลาเข้าหา G7) หรือ นิยมใช้กับคอร์ดที่เป็นคอร์ดแทนทรัยโทน (Tritone Substitution) ซึ่งแทนคอร์ดดอมินันต์หลักเดิม เช่น หากเพลงเป็นกุญแจเสียง C เมเจอร์ ก็จะใช้บันไดเสียงลีเดียนดอมินันต์กับคอร์ด D♭7 (คอร์ดที่แทน G7 ซึ่งเกลาเข้าหา CM7), G♭7 (คอร์ดที่แทน C7 อันเป็น Secondary Dominant ซึ่งเกลาเข้าหา FM7), E♭7 (คอร์ดที่แทน A7 อันเป็น Secondary Dominant ซึ่งเกลาเข้าหา D-7)
ขอบคุณที่อ่านมาจนจบนะครับ
ไว้จะทยอยแนะนำเกร็ดอื่น ๆ อีกเรื่อย ๆ ครับ
yo23takahashi
บรรณานุกรม;
ธีรัช เลาห์วีระพานิช. ทฤษฎีดนตรีแจ๊สและการอิมโพรไวส์. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์พัชรดาว์, 2562.
OPEN STUDIO. The Jazz Glossary. n.p.: open studio, 2019.